Chuyển đổi số – Mở cánh cửa phát triển cho nông thôn hôm nay.

Những năm gần đây, chuyển đổi số không còn là khái niệm chỉ xuất hiện trong các hội nghị hay trên những diễn đàn về công nghệ. Từ thành thị đến nông thôn, công nghệ số đang từng bước hiện diện trong mọi mặt của đời sống, làm thay đổi cách người dân sản xuất, kinh doanh, học tập và tiếp cận các dịch vụ công. Ở nhiều vùng quê, chiếc điện thoại thông minh đã trở thành công cụ quen thuộc, giúp người dân kết nối với thị trường, tiếp cận thông tin và giải quyết nhiều công việc chỉ bằng vài thao tác đơn giản.

Tại xã Quang Hưng, chuyển đổi số đang hiện diện bằng những việc làm rất gần gũi. Không cần những thiết bị hiện đại hay phần mềm phức tạp, nhiều người dân đã biết tận dụng điện thoại thông minh và mạng xã hội để quảng bá nông sản, mở rộng thị trường tiêu thụ, đồng thời tiếp cận nhiều tiện ích số trong cuộc sống hằng ngày.

Là hộ có nhiều năm gắn bó với cây vải trứng Hưng Yên – sản phẩm đặc trưng của địa phương, ông Phạm Hồng Ngân đã chủ động sử dụng điện thoại thông minh để chụp ảnh, quay những đoạn video ngắn về vườn vải rồi đăng tải lên Facebook và Zalo cá nhân. Hình ảnh những chùm vải chín mọng được chia sẻ ngay từ vườn giúp khách hàng dễ dàng tìm hiểu về sản phẩm, chủ động liên hệ đặt mua và thanh toán bằng hình thức chuyển khoản.

Theo ông Ngân, việc ứng dụng công nghệ số đã giúp người sản xuất chủ động hơn trong việc quảng bá nông sản. Nếu như trước đây việc tiêu thụ chủ yếu phụ thuộc vào thương lái thì nay chỉ với vài thao tác trên điện thoại, sản phẩm có thể tiếp cận nhiều khách hàng hơn. Việc trao đổi thông tin, thống nhất giá cả, xác nhận đơn hàng hay thanh toán đều được thực hiện nhanh chóng trên môi trường số, góp phần tiết kiệm thời gian và chi phí.

Từ câu chuyện của ông Phạm Hồng Ngân có thể thấy, chuyển đổi số đang từng bước thay đổi tư duy sản xuất của người dân nông thôn. Không chỉ riêng vải trứng Hưng Yên, nhiều hộ dân trên địa bàn xã cũng đã sử dụng mạng xã hội để giới thiệu các loại nông sản theo mùa, rau màu, sản phẩm chăn nuôi và các sản phẩm OCOP. Những bức ảnh được chụp ngay tại vườn, tại trang trại hay các đoạn video ngắn về quá trình chăm sóc, thu hoạch đã góp phần tạo dựng niềm tin với khách hàng, mở thêm cơ hội tiêu thụ sản phẩm.

Ở chiều ngược lại, người tiêu dùng cũng dần thay đổi thói quen mua sắm. Chị Hoàng Thị Lý cho biết, thay vì phải dành nhiều thời gian đi chợ hoặc tìm kiếm nhiều nơi, chị thường theo dõi các trang Facebook và Zalo của những hộ sản xuất quen để lựa chọn nông sản. Hình ảnh được cập nhật thường xuyên cùng thông tin rõ ràng về sản phẩm giúp chị yên tâm hơn khi mua hàng. Chỉ cần vài thao tác trên điện thoại, việc đặt hàng, thanh toán và nhận hàng đều diễn ra nhanh chóng, thuận tiện.

Không chỉ trong mua bán nông sản, nhiều người dân cũng nhận thấy những tiện ích thiết thực mà chuyển đổi số mang lại trong cuộc sống. Từ việc thanh toán tiền điện, tiền nước, chuyển khoản, mua sắm trực tuyến đến tra cứu thông tin hay liên hệ với chính quyền đều trở nên đơn giản hơn. Những ứng dụng tưởng chừng rất quen thuộc đã góp phần tiết kiệm thời gian, giảm chi phí đi lại và giúp người dân tiếp cận các dịch vụ thuận lợi hơn trước.

Chuyển đổi số cũng đang tạo chuyển biến rõ nét trong cải cách hành chính. Tại Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Quang Hưng, nhiều người dân đã chủ động sử dụng dịch vụ công trực tuyến để nộp hồ sơ và theo dõi tiến độ giải quyết thủ tục hành chính. Với sự hỗ trợ của cán bộ chuyên môn và các tổ công nghệ số cộng đồng, việc thực hiện các thủ tục trên môi trường điện tử ngày càng thuận tiện, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Cùng với đó, thanh toán không dùng tiền mặt ngày càng phổ biến tại các cửa hàng, quầy tạp hóa và điểm kinh doanh trên địa bàn. Nhiều người dân đã quen với việc quét mã QR khi mua bán hàng hóa. Những giao dịch được thực hiện nhanh gọn, minh bạch, hạn chế việc sử dụng tiền mặt và phù hợp với xu thế phát triển của xã hội.

Không chỉ góp phần phát triển kinh tế, chuyển đổi số còn tạo điều kiện để nâng cao chất lượng cuộc sống. Học sinh có thêm cơ hội tiếp cận kho tri thức trên internet; giáo viên ứng dụng công nghệ vào giảng dạy; người dân dễ dàng cập nhật kiến thức chăm sóc sức khỏe, theo dõi thông tin thời tiết, phòng chống thiên tai và tiếp nhận các chủ trương, chính sách của địa phương thông qua các nhóm Zalo của thôn, khu dân cư.

Bên cạnh những lợi ích thiết thực, chuyển đổi số cũng đặt ra yêu cầu mỗi người dân phải nâng cao kỹ năng sử dụng công nghệ an toàn. Các hình thức lừa đảo trên không gian mạng ngày càng tinh vi, đòi hỏi người dân cần thận trọng khi cung cấp thông tin cá nhân, không truy cập các đường liên kết không rõ nguồn gốc và chủ động tìm hiểu kiến thức về an toàn thông tin để tự bảo vệ mình.

Có thể thấy, chuyển đổi số không phải là những điều quá lớn lao mà bắt đầu từ chính những thay đổi trong cuộc sống hằng ngày. Đó là việc người nông dân biết sử dụng điện thoại để quảng bá nông sản; người tiêu dùng quen với việc đặt hàng và thanh toán trực tuyến; người dân thực hiện dịch vụ công trên môi trường số hay cán bộ cơ sở ứng dụng công nghệ để phục vụ Nhân dân hiệu quả hơn.

Từ những thay đổi nhỏ ấy, một diện mạo mới đang dần hình thành trên những miền quê. Công nghệ không chỉ rút ngắn khoảng cách giữa người sản xuất và thị trường, giữa chính quyền với người dân mà còn mở ra nhiều cơ hội phát triển kinh tế, nâng cao chất lượng cuộc sống. Khi mỗi người dân chủ động tiếp cận và làm chủ công nghệ, chuyển đổi số sẽ thực sự trở thành động lực quan trọng góp phần xây dựng nông thôn mới hiện đại, văn minh và phát triển bền vững.